Wat ieder weldenkend mens kon voorspellen is (bijna) geschied: het einde van Saab. Begin 2010 kreeg Victor Muller nog 400 miljoen los van de Zweedse regering. Dat geld is nu op, dankzij een bewonderenswaardige burn rate heeft onze eigen Victor Muller het geld er in 14 maanden doorheen gejaagd. Wat resteert is bovenal verbazing: hoe is het mogelijk dat de Zweden er nog 400 miljoen euro in hebben willen stoppen? Het doet mij denken aan lang vervlogen tijden, toen Rijn Schelde Verolme (RSV) op onze kosten tijdelijk 'gered' werd, door een Amerikaanse Victor Muller. Ook die man was verzot op volstrekt nutteloze racemonsters. Sinds de RSV affaire is onze regering uiterst terughoudend geweest met het verlengen van het lijden van bedrijven, die toch niet meer te redden zijn.
Maar natuurlijk is er ook nostalgie. Saab was het enige automerk waarmee je kon opscheppen zonder op te scheppen. Het enige merk waar je op uiterst ingetogen wijze mee kon pronken. Vandaar de populariteit van Saab onder intellectuelen. Ingetogen pronken, dat is natuurlijk een uiterst lastige opgave. Bovendien iets wat alleen past in landen met oerprotestantse waarden. Vandaar dat je buiten Scandinavië, Nederland en enkele Amerikaanse staten nooit een Saab ziet rijden. De combinatie van deze geografische beperking met intellectuele beroepen maakt de markt voor Saab heel klein. Te klein, moet Victor Muller gedacht hebben en liet daarom een aantal proletenbakken ontwerpen, die onder het merk Saab verkocht moesten worden. Dat lukte natuurlijk niet want opscheppers willen geen Saab en Saab liefhebbers willen geen opschepperige auto. Muller heeft de bestaande doelgroep verjaagd zonder voor een nieuwe doelgroep te zorgen. Een basisfout. Ik zou Victor best een serieuze marketing opleiding willen aanbieden, maar dat heeft geen zin meer. We mogen toch verwachten dat er geen investeerder meer in zijn praatjes trapt.
Het enige wat we voor Saab nog kunnen doen is een mooi afscheid organiseren. Een stijlvolle begrafenis en een prachtige grafsteen op ons grote merkenkerkhof? Ik heb een betere suggestie: laten we de laatste beschaafd vormgegeven Saab het heelal inschieten. Ergens in het heelal moet toch levende wezens zijn die op uiterst ingetogen wijze willen opvallen. Hier op aarde is dat een uitgestorven ras.